고유값과 고유벡터
m \times m 정사각행렬 A에 대하여 다음 식을 만족할
A\underline{x} = \lambda\underline{x}
- 스칼라 \lambda를 고유값(eigenvalue)이라고 한다.
- 0이 아닌 벡터 \underline{x} \in \mathbb{R}^{n}를 고유벡터(eigenvector)라고 한다.
고유값 구하기 : 이론
1. 식 정리 & 행렬식 구하기
- 우선 식을 정리해야 한다.
- 간단하게, 벡터 \underline{x} 를 기준으로 정리하면 되면 될 것 같다.
- 그러나 람다는 스칼라이고, A는 행렬이기 때문에 단위가 맞지 않다.
- 따라서 단위를 맞추기 위해 항등행렬 I를 곱한다.
(A - \lambda \cdot I)\; \underline{x} = 0
- 이제 A - \lambda I 의 행렬식을 취한다.
- 람다에 관한 n차 방정식이 나오고, 이를 특성방정식이라고 한다.
det (A - \lambda \cdot I)\; =
a\lambda^n + b\lambda^{n-1} +
\cdots + c\lambda + c_{1}
2. 특성방정식에서 람다값 구하기
-
특성방정식을 인수분해하면, 고유값을 구할 수 있다.
- 특성방정식이 3차 이상의 방정식인 경우, 조립제법을 사용해야 함.
a\lambda^n + \cdots + c\lambda + c_{1} = (\lambda - \lambda_{1}) (\lambda - \lambda_{2}) \cdots = 0
3. 람다값 대입
-
아까 정리했던 식에 방금 구한 고유값을 대입한다. (여기서는 a라고 가정)
(A - a \cdot I)\; \underline{x} = 0\begin{pmatrix} 2-a & -1 & 0 \\ 0 & 1-a & 0 \\ 0 & 0 & 1-a \end{pmatrix} \begin{pmatrix} x \\ y \\ z \end{pmatrix} = 0
고유값 구하기 : 예시
다음과 같은 행렬 A가 있다고 가정하자.
A = \begin{pmatrix}
2 & -1 & 0 \\
0 & 1 & 0 \\
0 & 0 & 1
\end{pmatrix}
식을 다음과 같이 정리한다.
A-\lambda I = \begin{pmatrix}
2-\lambda & -1 & 0 \\
0 & 1-\lambda & 0 \\
0 & 0 & 1-\lambda
\end{pmatrix}
\begin{align*}
det(A-\lambda I) &= \begin{Vmatrix}
2-\lambda & -1 & 0 \\
0 & 1-\lambda & 0 \\
0 & 0 & 1-\lambda
\end{Vmatrix} \\[20pt]
&=
(2-\lambda)(1-\lambda)
(1-\lambda)
= 0
\end{align*}
람다값은 1과 2이다.
이를 다시 (A - \lambda I)\;\underline{x} = 0에 대입한다.
\begin{pmatrix}
1 & -1 & 0 \\
0 & 0 & 0 \\
0 & 0 & 0
\end{pmatrix}
\begin{pmatrix}
x \\ y \\ z
\end{pmatrix}
=
\begin{pmatrix}
0 \\ 0 \\ 0
\end{pmatrix}
x - y = 0 \\[10pt]
\underline{x} = (a, 0, 0)^{\prime}\quad
\underline{x}_{1} = (1, 0, 0)^{\prime}\\
\begin{pmatrix}
0 & -1 & 0 \\
0 & -1 & 0 \\
0 & 0 & 0
\end{pmatrix}
\begin{pmatrix}
x \\ y \\ z
\end{pmatrix}
=
\begin{pmatrix}
0 \\ 0 \\ 0
\end{pmatrix}
(-1) \cdot x = 0\quad
(-1) \cdot y = 0\quad
(0) \cdot z = 0
\\[10pt]
\underline{x} = (a, a, b)^{\prime}\quad
\underline{x}_{1} = (1, 1, -1)^{\prime}\\
대각화란?
행렬 A를 적절한 행렬 P와 대각행렬 D의 곱으로 표현하는 것.
즉, A = PDP^{-1} 이라고 할 수 있다.
대각화 계산
- A\underline{x} = \lambda\underline{x} 를 만든다
\begin{bmatrix}
4 & 2 \\
3 & 5 \\
\end{bmatrix}
\begin{bmatrix}
x_{1} \\
x_{2}
\end{bmatrix}
=
\lambda
\begin{bmatrix}
x_{1} \\
x_{2}
\end{bmatrix}
- 고유값을 구한다.
\begin{align*}
\begin{vmatrix}
4-\lambda & 2 \\
3 & 5-\lambda \\
\end{vmatrix}
&=(4-\lambda)(5-\lambda)-6 \\[15pt]
= 14 -9\lambda + \lambda^2
&= (\lambda-2)(\lambda-7)
\end{align*}
\therefore\;\lambda_1 = 2,\; \lambda_2 = 7
- 고유벡터를 구한다.
when\; \lambda_1, \\[10pt]
\begin{bmatrix}
4-7 & 2 \\
3 & 5-7 \\
\end{bmatrix}
\begin{bmatrix}
x_{1} \\
x_{2}
\end{bmatrix}
=
\begin{bmatrix}
0 \\ 0
\end{bmatrix} \\[10pt]
\begin{bmatrix}
-3 & 2 \\
3 & -2 \\
\end{bmatrix}
\begin{bmatrix}
x_{1} \\
x_{2}
\end{bmatrix}
=
\begin{bmatrix}
0 \\ 0
\end{bmatrix}
\therefore\;
\begin{bmatrix}
x_{1} \\ x_{2}
\end{bmatrix}
=
\begin{bmatrix}
2 \\ 3
\end{bmatrix}
when\; \lambda_2, \\[10pt]
\begin{bmatrix}
4-2 & 2 \\
3 & 5-2 \\
\end{bmatrix}
\begin{bmatrix}
x_{1} \\
x_{2}
\end{bmatrix}
=
\begin{bmatrix}
0 \\ 0
\end{bmatrix}\\[10pt]
\begin{bmatrix}
2 & 2 \\
3 & 3 \\
\end{bmatrix}
\begin{bmatrix}
x_{1} \\
x_{2}
\end{bmatrix}
=
\begin{bmatrix}
0 \\ 0
\end{bmatrix}
\therefore\;
\begin{bmatrix}
x_{1} \\ x_{2}
\end{bmatrix}
=
\begin{bmatrix}
1 \\ -1
\end{bmatrix}
- 고유벡터를 모은 행렬이 바로 P이다. 또, 고유값을 주대각선으로 배치한 행렬이 바로 D이다.
P =
\begin{bmatrix}
2 & -1 \\
3 & 1 \\
\end{bmatrix} \\[14pt]
D =
\begin{bmatrix}
7 & 0 \\
0 & 2 \\
\end{bmatrix}
- A를 다시 표현하면 다음과 같다.
A =
\begin{bmatrix}
2 & -1 \\
3 & 1 \\
\end{bmatrix}
\begin{bmatrix}
7 & 0 \\
0 & 2 \\
\end{bmatrix}
\begin{bmatrix}
2 & -1 \\
3 & 1 \\
\end{bmatrix}
^{-1}
행렬의 거듭제곱
A = P^{-1}DP 일때, A^{n} = P^{-1}D^{n}P로 적을 수 있음.
이때 D는 대각행렬이기 때문에, 그냥 대각선 원소들을 각각 n승 해주면 됨.
즉 굳이 행렬 A를 반복 계산할 필요가 없음.
\begin{bmatrix}
4 & 2 \\
3 & 5 \\
\end{bmatrix}
=
\begin{bmatrix}
2 & -1 \\
3 & 1 \\
\end{bmatrix}
\begin{bmatrix}
7 & 0 \\
0 & 2 \\
\end{bmatrix}
\begin{bmatrix}
2 & -1 \\
3 & 1 \\
\end{bmatrix}
^{-1}
\begin{bmatrix}
4 & 2 \\
3 & 5 \\
\end{bmatrix}^{2}
=
\begin{bmatrix}
2 & -1 \\
3 & 1 \\
\end{bmatrix}
\begin{bmatrix}
7^2 & 0 \\
0 & 2^2 \\
\end{bmatrix}
\begin{bmatrix}
2 & -1 \\
3 & 1 \\
\end{bmatrix}
^{-1}
대각화와 이차형식
이차형식 : 이차방정식으로 표현할 수 있는 도형을 의미
원의 방정식, 타원의 방정식, 쌍곡선의 방정식, 포물선의 방정식을 포함한다.
(스칼라 형태)
3x_{1}^2 - 4x_{1}x_{2} + 7x_{2}^2
(벡터 형태)
\begin{pmatrix}
x_{1} & x_{2} \\
\end{pmatrix}
\begin{pmatrix}
3 & -2 \\
-2 & 7 \\
\end{pmatrix}
\begin{pmatrix}
x_{1} \\ x_{2}\end{pmatrix}
정리하자면,
ax_{1}^2 + bx_{1}x_{2} + cx_{2}^2
\begin{pmatrix}
x_{1} & x_{2} \\
\end{pmatrix}
\begin{pmatrix}
a & b/2 \\
b/2 & c \\
\end{pmatrix}
\begin{pmatrix}
x_{1} \\ x_{2}\end{pmatrix}
대각화의 성질
- 모든 정방행렬이 고유값 분해가 가능한 것은 아니다.
- 그러나 대칭행렬은 항상 고유값 분해가 가능하다.
스펙트럼 분해
A = PDP^{T} = PDP^{-1} \\[10pt]
\therefore\; P^{T}=P^{-1}
스펙트럼 분해의 특징
행렬 A의 고유값의 집합을 A의 스펙트럼이라고 한다.
또한 A가 대칭행렬이면 다음의 성질을 따른다.
- A의 고유값이 n개가
- 각 고유값에 해당하는 고유공간(=고유벡터)의 차원은 고유값의 ~와 동일
- 고유공간(=고유벡터)끼리는 서로 직교한다.
- 서로
- 이때 A는 정규직교화 가능하다.
스펙트럼 분해 계산하기
-
고유값과 고유벡터를 구한다.
A = \begin{pmatrix} 6 & -2 & 1 \\ -2 & 6 & 1 \\ -1 & -1 & 5 \\ \end{pmatrix}\begin{vmatrix} 6-\lambda & -2 & 1 \\ -2 & 6-\lambda & 1 \\ -1 & -1 & 5-\lambda \\ \end{vmatrix} = -(\lambda-8)(\lambda-6)(\lambda-3)\lambda_1 = 8;\; \mathbb{v}_1 = \begin{bmatrix} -1 \\ 1 \\ 0 \end{bmatrix} \\[10pt] \lambda_2 = 6;\; \mathbb{v}_2 = \begin{bmatrix} -1 \\ -1 \\ 2 \end{bmatrix} \\[10pt] \lambda_3 = 3;\; \mathbb{v}_2 = \begin{bmatrix} 1 \\ 1 \\ 1 \end{bmatrix} -
고유벡터를 정규직교화한다.
\dfrac{1} {\sqrt{(-1)^2 + 1^2 + 0^2}} \begin{bmatrix} -1 \\ 1 \\ 0 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} \frac{-1}{\sqrt{2}} \\[10pt] \frac{1}{\sqrt{2}} \\[10pt] 0 \end{bmatrix}\dfrac{1} {\sqrt{(-1)^2 + (-1)^2 + 2^2}} \begin{bmatrix} -1 \\ -1 \\ 2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} \frac{-1}{\sqrt{6}} \\[10pt] \frac{1}{\sqrt{6}} \\[10pt] \frac{2}{\sqrt{6}} \end{bmatrix}\dfrac{1} {\sqrt{1^2 + 1^2 + 1^2}} \begin{bmatrix} 1 \\ 1 \\ 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} \frac{1}{\sqrt{3}} \\[10pt] \frac{1}{\sqrt{3}} \\[10pt] \frac{1}{\sqrt{3}} \end{bmatrix} -
정규직교화된 고유벡터를 모으면 직교행렬이 된다.
P = \begin{bmatrix} \frac{-1}{\sqrt{2}} & \frac{-1}{\sqrt{6}} & \frac{1}{\sqrt{3}} \\[10pt] \frac{1}{\sqrt{2}} & \frac{1}{\sqrt{6}} & \frac{1}{\sqrt{3}} \\[10pt] 0 & \frac{2}{\sqrt{6}} & \frac{1}{\sqrt{3}} \end{bmatrix}D = \begin{bmatrix} 8 & 0 & 0 \\ 0 & 6 & 0 \\ 0 & 0 & 3 \end{bmatrix} -
행렬 A를 다시 표기하면 다음과 같다.
A =
\begin{bmatrix}
\frac{-1}{\sqrt{2}} &
\frac{-1}{\sqrt{6}} &
\frac{1}{\sqrt{3}}
\\[10pt]
\frac{1}{\sqrt{2}} &
\frac{1}{\sqrt{6}} &
\frac{1}{\sqrt{3}}
\\[10pt]
0 &
\frac{2}{\sqrt{6}} &
\frac{1}{\sqrt{3}}
\end{bmatrix}
\begin{bmatrix}
8 & 0 & 0 \\
0 & 6 & 0 \\
0 & 0 & 3
\end{bmatrix}
\begin{bmatrix}
\frac{-1}{\sqrt{2}} &
\frac{-1}{\sqrt{2}} &
0
\\[10pt]
\frac{1}{\sqrt{6}} &
\frac{1}{\sqrt{6}} &
\frac{2}{\sqrt{6}}
\\[10pt]
\frac{1}{\sqrt{3}} &
\frac{1}{\sqrt{3}} &
\frac{1}{\sqrt{3}}
\end{bmatrix}